در بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌ها، نیاز به یک سیستم تلفنی داخلی امن، پایدار و قابل‌مدیریت، تبدیل به یک ضرورت شده است. راه‌اندازی مرکز تماس در بستر شبکه داخلی (LAN) بدون نیاز به اینترنت، مزایایی مانند افزایش امنیت، کاهش هزینه‌ها و کیفیت بالای تماس را به همراه دارد.
در این مقاله، مراحل راه‌اندازی سیستم تلفنی ایزابل (Issabel) در شبکه داخلی را به‌صورت گام‌به‌گام بررسی می‌کنیم. این روش به شما امکان می‌دهد داخلی‌های سازمانی را تعریف کرده، تماس‌های درون‌سازمانی را مدیریت کنید و امکاناتی مانند منشی گویا، صف تماس و ضبط مکالمات را به‌صورت کامل بدون وابستگی به خطوط شهری یا اینترنت در اختیار داشته باشید.
ایزابل چیست و چه کاربردی دارد؟
ایزابل یک سیستم تلفنی (PBX) متن‌باز مبتنی بر Asterisk و جانشین محبوب سیستم Elastix است که برای راه‌اندازی مرکز تلفن VoIP مورد استفاده قرار می‌گیره. وقتی می‌گوییم "در بستر شبکه داخلی"، یعنی این سیستم بدون وابستگی به اینترنت، صرفاً در داخل یک شبکه LAN برای مدیریت تماس‌های داخلی یا ارتباطات بین دفاتر راه‌اندازی می‌شود؛ که امکاناتی نظیر موارد زیر را را در قالب یک رابط گرافیکی تحت وب (Web GUI) برای شما فراهم می‌کند.
  • تعریف داخلی‌ها (Extensions)
  • منشی گویا (IVR)
  • صف تماس (Queue)
  • صندوق صوتی (Voicemail)
  • گزارش‌گیری پیشرفته
  • ضبط مکالمات
  • تماس اینترنتی (VoIP) 
اهداف پیاده‌سازی ایزابل در شبکه داخلی
  • ایجاد مرکز تماس داخلی (PBX) با امکان شماره‌گیری داخلی‌ها
  • حذف وابستگی به سیستم‌های تلفن سنتی (آنالوگ)
  • مدیریت تماس‌ها از طریق رابط گرافیکی تحت وب
  • ضبط مکالمات، صف تماس، منشی گویا، گزارش‌گیری پیشرفته
  • اتصال دفاتر مختلف از طریق VPN یا VoIP
در این روش، ایزابل فقط در داخل شبکه LAN سازمان یا شرکت اجرا می‌شود.
این یعنی تماس‌ها بین کاربران داخلی (بدون نیاز به اینترنت یا خطوط شهری) انجام می‌شود.
مزیت توضیح
هزینه پایین بدون نیاز به خرید خط شهری یا ترانک
 امنیت بالا  عدم دسترسی به اینترنت، جلوگیری از حملات SIP
کیفیت تماس عالی  چون همه تماس‌ها در بستر شبکه داخلی انجام می‌شود
مناسب برای آموزش و تست در محیط کنترل‌شده می‌توان همه قابلیت‌ها را تست کرد
پیش‌نیازهای سخت‌افزاری و نرم‌افزاری
سخت‌افزار (حداقل)
  • CPU: Dual-Core 2GHz
  • RAM: حداقل 2 گیگابایت (ترجیحاً 4GB به بالا)
  • فضای ذخیره‌سازی: حداقل 40 گیگ
  • کارت شبکه: حداقل یک عدد
نرم‌افزار مورد نیاز
  • فایل ISO نصب ایزابل (از سایت رسمی [issabel.org](https://www.issabel.org))
  • نرم‌افزارهای Softphone (Zoiper, MicroSIP) یا تلفن‌های تحت شبکه (IP Phone)
ساختار شبکه پیشنهادی
 
 
مراحل کامل نصب و راه‌اندازی ایزابل در شبکه داخلی
مرحله اول: نصب ایزابل
1. فایل ISO ایزابل را دانلود کرده و روی یک ماشین فیزیکی یا مجازی (VMware/VirtualBox) نصب کنید.
2. در هنگام نصب، حتماً:
  • منطقه زمانی را تنظیم کنید.
  • یک پسورد قوی برای کاربر root انتخاب کنید.
  • IP سیستم را به صورت دستی (Static) تنظیم کنید.
مرحله دوم: تنظیم IP استاتیک (در CentOS)
اگر بعد از نصب نیاز به تنظیم IP دارید:
nano /etc/sysconfig/network-scripts/ifcfg-eth0
 
تغییرات: 
BOOTPROTO=static
IPADDR=192.168.1.10
NETMASK=255.255.255.0
GATEWAY=192.168.1.1
DNS1=8.8.8.8
 
سپس:
 
systemctl restart network
مرحله سوم: ورود به پنل مدیریتی ایزابل
1. مرورگر را باز کنید و آدرس زیر را وارد کنید:
   http://192.168.1.10
2. نام کاربری پیش‌فرض: `admin`
   رمز عبور: همان رمز عبور تعیین‌شده در نصب
 
مرحله چهارم: تعریف داخلی‌ها (Extensions)
  • به منوی PBX → Extensions بروید
  • داخلی‌های SIP یا IAX تعریف کنید (مثلاً 1001، 1002 و...)
  • اطلاعات SIP را یادداشت کنید (User, Secret) برای استفاده در IP Phone یا Softphone
مرحله پنجم: اتصال کلاینت‌ها (IP Phone یا Softphone)
در دستگاه‌ها، اطلاعات داخلی‌ها را تنظیم کنید:
  •  IP سرور (مثلاً: 192.168.1.10)
  • نام کاربری: شماره داخلی (مثلاً 1001)
  • رمز عبور: همون Secret تعریف‌شده در ایزابل
  • پس از رجیستر شدن، کاربران می‌تونن تماس داخلی بگیرن
مرحله ششم: تست تماس داخلی
  • با شماره‌گیری داخلی 102 از داخلی 101 تماس بگیرید
  • اگر صدا دوطرفه بود، یعنی شبکه و تنظیمات درست است
پیکربندی سیستم تلفنی (PBX Configuration)
1. تعریف داخلی‌ها (Extensions)
در پنل وب:
  • مسیر: PBX → Extensions
  • نوع: Generic SIP Device
  • داخلی (مثلاً): 1001
  • Secret: رمز عبور (مثلاً: gC7#8LwZ)
  • سایر گزینه‌ها را می‌توان پیش‌فرض گذاشت.
2. تنظیم کلاینت‌ها (نرم‌افزار یا IP Phone)
برای Zoiper یا هر Softphone:
  • Username: 1001
  • Password: همان Secret
  • Domain / Server: 192.168.1.10
  • Port: 5060 (پیش‌فرض SIP)
پس از ثبت (Register)، آماده برقراری تماس هستید.
3. تست تماس داخلی
  • کاربر داخلی 1001 با شماره‌گیری 1002 تماس بگیرد.
  • تماس باید با کیفیت بالا و بدون تأخیر انجام شود.
  • در صورت نبود صدا → بررسی کنید:
    • فایروال روشن نباشد.
    • کلاینت‌ها روی یک شبکه باشند. 
نکات امنیتی در شبکه داخلی
حتی در شبکه داخلی، رعایت موارد زیر توصیه می‌شود:
  • استفاده از رمز عبور قوی برای داخلی‌ها
  • غیرفعال‌سازی دسترسی SSH یا محدود به IP خاص
  • محدودسازی دسترسی به پنل وب فقط برای مدیر شبکه
  • فعال‌سازی محدودیت تماس برای داخلی‌ها (برای جلوگیری از Abuse) 
امکانات قابل راه‌اندازی بعد از تنظیم داخلی‌ها
قابلیت کاربرد
IVR (منشی گویا) برای پاسخ‌دهی خودکار به تماس‌ها
Queue (صف تماس) برای پشتیبانی، فروش یا سایر دپارتمان‌ها
VoiceMail پیام‌گیر صوتی برای داخلی‌های خاص
Call Recording ضبط مکالمات جهت بررسی و ارزیابی
Call Detail Record (CDR) گزارش‌گیری دقیق از تماس‌های ورودی و خروجی
فکس آنلاین دریافت و ارسال فکس از طریق پنل وب
Integration با CRM اتصال به نرم‌افزارهای مدیریت مشتری مثل Vtiger
سناریوی واقعی سازمانی
مثال: شرکت A با 15 نفر کارمند و دو واحد فروش و پشتیبانی.
اهداف:
  • ارتباط سریع بین پرسنل (بدون خط شهری)
  • IVR برای تماس‌گیرندگان
  • صف تماس برای تیم فروش
  • ضبط مکالمات جهت نظارت
پیاده‌سازی:
  • نصب ایزابل روی سرور داخلی
  • تعریف داخلی‌ها (1001 تا 1015)
  • تنظیم IVR برای تماس‌گیرندگان خارجی (در صورت افزودن ترانک)
  • تعریف Queue برای پشتیبانی
  • راه‌اندازی Voicemail برای مدیران 
نکات پایانی و توصیه‌های حرفه‌ای
  • اگر حجم تماس‌ها بالاست، از سرور با سخت‌افزار قوی‌تری استفاده کنید.
  • برای توسعه آتی، امکان افزودن SIP Trunk یا خطوط شهری وجود دارد.
  • تهیه نسخه پشتیبان منظم از تنظیمات بسیار مهم است.
  • می‌توانید ایزابل را با تلفن‌های نرم‌افزاری روی موبایل نیز راه‌اندازی کنید (مناسب برای دورکاری). 
جمع‌بندی
راه‌اندازی ایزابل در بستر شبکه داخلی روشی عالی برای پیاده‌سازی سیستم تلفنی پیشرفته، بدون هزینه‌های بالای تجهیزات مخابراتی و بدون وابستگی به اینترنت است.
این مدل برای شرکت‌های کوچک و متوسط، دفاتر چند طبقه یا سازمان‌هایی که در حال آماده‌سازی زیرساخت VoIP هستند، یک راه‌حل ایده‌آل و مقرون‌به‌صرفه محسوب می‌شود.